कवि नारायणप्रसाद लुइँटेल : संक्षिप्त जीवनी
विष्णु लुइँटेल हेरिसबर्ग,पेन्सलभेनिया चुल्हो छ जुठो खानु छ पीठो आधारात् सुत्नु छ चुहुदो झरी घास् दाउरा गरी कष्टले बाच्नु छु। यो परम्परा कुरिती सारा मिलेर तोडौं है लौ आँखा खोल […]
Culture & Religion
-
-
‘भूटान टु ब्ल्याक टाउन’ निर्वासित समुदायले हेर्नुपर्ने ऐना
‘गोपिनीका गुरुङ, खोर्सानेका नेवार, लब्सीबोटेका क्षत्री र लामिडाँडाका बाहुनलाई छुनै सकिँदैन’ भक्त घिमिरेः पेन्सिलभेनिया/अमेरिका दर्शन, मान्यता, आचरण र आदर्शका कुरा कता गए कताः कसैले मतलब राखेझैं देखिँदैन […]
-
‘जीवन विज्ञान’का एल. पी. भानु शर्माद्वारा क्षमा याचना
अगस्त ६, २०२२ मा अमेरिकाको पिट्सबर्ग सहरमा ॐकार परिवारद्वारा आयोजित खुशी रहने कला (Art of Happiness) विषयक कार्यक्रममा भुटानी समुदायप्रति लक्षित गरी प्रयोग भएका अवाञ्छित शब्दहरूप्रति प्रशिक्षक एल. पी. […]
-
‘विगत बिर्साउने स्याल’को कथा
घोरिएर विचार गर्नुहोस् तः समाजको नयाँ पुस्ता यसै पनि ‘अघिल्लो पुस्ता भनेको जडाउरी हो, यिनीहरुका कुरा सुन्नै हुँदैन’-भन्ने सोचमा हिँड्नथालेको छ ! अघिल्लो पुस्ताका कुरा सबै सडे-गलेका हुन्छन् भन्ने भ्रममा […]
-
ढुङ्गाको बयान
बाटो हिँड्दा खुट्टाको बुढी औंठोमा ठेस हान्दै म सम्झाउँछु- मान्छे, तँ गल्ती गर्दैछस्, ‘पदार्थ’भन्दा ‘चेतना मूल’ दाबी गर्छस् सधैं तर, पुज्छस् म अचेतनलाई, म हृदयविहीनलाई- जीवनको यो दोहोरो रवैया […]
-
दीव्य अवतारको ‘फेन्टासी’
भक्त घिमिरेः [मानिसहरु पशुता त्यागेर समूहमा बस्न थालेदेखि नै पहिलो चरणमा समूहरक्षा र शक्तिसञ्चयको लागि युद्ध गर्नथाले । दोस्रो चरणमा पशुधन र स्त्रीको लागि युद्ध गरे । तेस्रो चरणमा […]
-
होलीपर्वबारे केही सन्दर्भहरु
[एउटा वर्ग छ जसले पुराना मूल्य-मान्यताका यावत जडहरुलाई दैविक, अजम्बरी, साश्वत, अलौकिक, निर्विकल्प सम्झिन्छ र न्यायिक परिवर्तन र समानताका कुरा गर्नेहरुलाई आफ्नो विरोधी दलको रूपमा हेर्दछ । अर्को वर्ग छः […]
-
वेदमा के छ ? एक विहंगावलोकन
प्रो.हरिप्रसाद अधिकारी वाराणसी ,भारत उपर्युक्त शीर्षकको सम्बन्धमा सोच्ने बित्तिकै श्रद्धेय विद्वान् डा.स्वामी प्रपन्नाचार्यज्यूको स्मरण हुन गयो । वेदको सम्बन्धमा लेख्न या सोच्न थाल्दा विशेष गरेर नेपाली मूलका लेखकले वहाँको स्मरण […]
-
मेरो प्रश्न छ
(नारीदिवस विशेष) यो समाज एउटा रेखा कोर्छ र भन्छ- खबरदार यो सिमाना काट्लिस् ! यो आदर्शको सिमाना काटे, नियम र कानुनमा आफैंलाई दोषी ठान्नु; तर, मसित प्रश्न छ; जसले मलाई […]
-
भ्यालेण्टाइनले दान दिएको एक चोइटा प्रेम
पृष्ठभूमिमा प्रेमदिवस ——ःः एकदिन अघि संसारभरि ‘प्रेम दिवस’ को रूपमा ‘भ्यालेन्टाइन डे’ मनाइयो । फेसबुकभरि युगल जोडीका तस्वीरहरु टाँसिए । तर, सन्त भ्यालेण्टाइनलाई फाँसी दिएर हत्या गरिएको कुरा कतै पनि […]
-
बेताल कथा
“उहिले नै एउटा गुरुकुलमा तीनजना विद्यार्थी पढ्न आएका थिए । गुरुकी एक सुन्दरी पुत्री थिइन् । हिस्सि परेका, सुन्दर, सुकोमल युवकहरु देखेर तिनीहरुसित उनको हिम्चिम बढ्यो । प्रेमसम्बन्ध विकास भयो […]
-
‘ईश्वर भेटिएको’ घोषणा (?)
भक्त घिमिरेः पेन्सिलभेनियाँ/अमेरिका ♦ मानिसले ईश्वर खोजेकै छैन- मानव जीवनको मूल लक्ष्य ईश्वरको खोज होइन, परमानन्द (दीव्य आनन्द) प्राप्ति हो । अर्थात्, जब मानवचेतनाले गाँस, वास र कपासभन्दा बाहिर चिन्तन […]
-
दिवाली, दीपावली कि तिहार (?)
दीपहरुको पर्व तिहार भर्खरै सकिएको छ । यसको नाम, उद्देश्य, तात्पर्य र अर्थभाव सम्बन्धका जिज्ञासाहरुले सामाजिक सञ्जालहरु भरिएका थिए । अहिले पनि ती प्रश्नहरु ज्यूँका त्यूँ छन् । यी प्रश्नहरु […]
-
छोरी देवी बुहारी दासी
स्त्रीजातिको रूपमा पुजिएको भए माइतमा हुञ्जेल पुजिएकी छोरी ससुराली पुगेकै दिनदेखि दासी हुन्छे । लोग्ने र लोग्नेपटिका परिवारका हरेक सदस्यका पाउ ढोग्ने र पुज्ने अभिभारा उसैलाई आइलाग्छ । हिँजोसम्म लक्ष्मी […]
-
जात- घमण्डको जहरिलो पुलिन्दा
केही मान्छेहरु मलाई भन्ने गर्छन्, “तिमी साह्रै जातीय कुरा गर्छौ ।” हो; म जातीय कुरा गर्छु । तर, कुन अर्थ र उद्देश्यमा म त्यसो गर्छु भन्ने प्रश्नको उत्तरले यसको महत्व […]
-
कोरोना उन्मादमा स्खलित चेतना
अब चाँडै हामीले पनि भर्खरै सिद्धिएका विश्वयुद्धहरु, हस्तिनापुरको स्वामित्वमा मच्चिएको महाभारतको रडाको र देवासुर संग्रामका कथाहरुझैं कोरोना उन्मादको नयाँ कथा अभ्यासमा देख्ने सम्भावना बढेको छ । पौराणिक पुस्तकहरुले शायद यस्तै […]
-
सुख, खुशी र आमचेतना
भक्त घिमिरेः पेन्सिलभेनिया/अमेरिका -एउटा सन्यासी आएर ‘सबैथोक त्यागे’ मात्र खुशी प्राप्त हुने दाबी गर्छ भने कुनै पण्डित आउँछ र सकेसम्म अप्नाउनुपर्छ, लिनुपर्छ, ग्रहण गर्नुपर्छ अनिमात्र खुशी मिल्छ भनेर मक्खै पार्दिन्छ […]
-
सर्वधर्म समभावका लागि ओ.एच.आर.सी. क्रियाशील
ह्यारिसबर्ग/ पेन्सिलभेनिया “ठाडो चञ्दन लगाउने, श्रीतिलक लगाउने, गोलाकार अथवा तेर्छो, रातो, पहेंलो वा सेतो टीका लगाउने अथवा नगाउने, तुलसीको माला लगाउने वा नलगाउने, वैदिक सनातन संस्कृतिभित्रका जुनसुकै सम्प्रदायकालाई एउटै भवनभित्र […]
-
नजन्माएको छोरो
(पौराणिक प्रसंग) भनिन्छ, ‘उहिले हिन्दू समाजमा पनि मातृसत्ता थियो ।’ तर, इतिहासले त्यस्तो बुझाउँदैन । हाम्रो समाजमा प्रचलित बनेको महाभारतको कथा त सबैले सुनेका छन् । “पाँच भाइ पाण्डव” र […]
-
समयको तस्वीर
पेन्सिनभेनिया, अमेरिका -तपाईंले घोरिएर सोच्नुभएको छः घडी नहुँदा पनि ‘समय’ थियो । साल-संवतहरु बन्नभन्दा पहिले पनि ‘समय’ थियो । पात्रो र क्यालेन्डरका पाना लेखिनभन्दा पहिले पनि समय थियो । […]
-
‘खबरदार ! कवि/साहित्यकारले समाजबारे बोल्ने होइन ’
सामाजिक सञ्जालको एउटा समूहमा ‘समाजमा व्यक्ति सर्वश्रेष्ठ कि सामाजिक मूल्य-मान्यता’ भन्ने एकजना विद्वान मित्रको तार्किक जिज्ञासाले सो विषयलाई छलफलमा ल्याउने हुट्हुटी जगाइदियो । ‘समाजका मूल्य-मान्यताको विषयमा गुरु/पुरुहितबाहेक कोही बोल्नै पाउँदैन […]
-
आँगनभन्दा पहिले घरभित्र बडारौं
तपाईंलाई थाहा छ, आँगन पहिले बडाऱ्यो भने घरभित्र बडारेको कसिंगर निकाल्दा आँगन फेरि मैला हुन्छ । त्यसर्थ, पहिले घरभित्रदेखि बडार्दै आँगनसम्म सफा गर्नुपर्छ । यहाँनेर मैले भौतिक रूपमा बनेको घरको […]
-
चलिरहेकै छ देवासुर संग्राम
तपाईंलाई लाग्ला देवासुर संग्राम भन्नेबित्तिकै पौराणिक कालमा मात्र भएको थियो; अहिले भएको छैन अथवा अब हुँदैन । अहँ, त्यो होइन । देवासुर संग्राम अहिले पनि भइरहेको छ । यस्ता संग्रामहरु […]
-
अन्योलः चाड-पर्व, बलिप्रथा र हामी
–भक्त घिमिरे / पेसिल्भेनिया, अमेरिका जब जब चाड-पर्वहरु आउँछन्, नेपाली समाजमा बलिप्रथाका बारेमा अनेक तर्कातर्कीहरु शुरु हुन्छन् । दशैं वा विजयादशमीको अवसरमा चली आएको बलिप्रथाका बारेमा सदियौंदेखि चर्चा हुँदै आएको […]
-
अन्योलः चाड-पर्व, बलिप्रथा र हामी
जब जब चाड-पर्वहरु आउँछन्, नेपाली समाजमा बलिप्रथाका बारेमा अनेक तर्कातर्कीहरु शुरु हुन्छन् । दशैं वा विजयादशमीको अवसरमा चली आएको बलिप्रथाका बारेमा सदियौंदेखि चर्चा हुँदै आएको छ । कसैले बलिप्रथा गलत […]
-
प्रवासमा नेपाली संस्कृति
आनन्दराम पौडेल युरोप,अमेरिका,अस्ट्रेलियामा बसोवास गरेका नेपालीहरुको बिषयमा अमेरिकामै रहनुभएका एकजना नेपालीसँग च्याटमा सम्वाद गरिरहँदा आफ्नै देशभित्र पढालेखा वर्गमा युरोप, अमेरिकाप्रतिको आकर्षण,ब्यग्रता र स्टेटसिम्बल झलक्क सम्झें। १०-१२ बर्षयता नेपालमा प्लस टू […]
-
मगर जाति र सांस्कृतिक पक्ष
भूटानी नेपाली समुदायको भाषिक र सांस्कृतिक पक्षलाई हेर्ने हो भने एकतामा अनेकता पाइन्छ । नेपाली समुदाय यस दृष्टिकोणमा धेरै समृद्धशाली छ । कुनै पनि समुदायभित्र यस्तो विविधता पाइनु गौरवशाली हुन्छ […]
-
भूटानी जनजीवन: एक परिक्रमा (भाग—३)
रीति र रिवाज संस्कृति हाम्रो, पहिचान राम्रो छ विभिन्न जाति, विभिन्न रीत, समाजमा हाम्रो छ गर्वले भन्छौं, गर्वले मान्छौं लैजान्छौं साथैमा भूटानका हामी नेपाली भाषी, भूषा छ गाथैमा सकेनौं छोड्न, […]
-
भूटानी जनजीवन : एक परिक्रमा (भाग–२)
रीति र रिवाज संस्कृति हाम्रो, पहिचान राम्रो छ विभिन्न जाति, विभिन्न रीत, समाजमा हाम्रो छ गर्वले भन्छौं, गर्वले मान्छौं लैजान्छौं साथैमा भूटानका हामी नेपाली भाषी, भूषा छ गाथैमा सकेनौं छोड्न, […]
-
भूटानी जनजीवन: एक परिक्रमा (भाग–१)
भूटान एक हिमाली परिवेष्ठित देश हो । उन्नाइसौं शताब्दीको पूर्वार्धसम्म विश्व सम्पर्कबाट विखण्डित यो राज्य बेलायती उपनिवेशसँगै भारतको बाटो हुँदै विश्वमानसमा आएको हो । यसको मानव उर्वर आवादलाई हेर्ने हो भने […]